Құрылтай сайлауы – қоғам өкілдерінің пікірін ескеріп, маңызды шешімдер қабылдау үдерісіне азаматтардың қатысуын қамтамасыз ететін маңызды қоғамдық-саяси іс-шаралардың бірі. Сайлау үдерісінің ашықтығы мен әділдігін қамтамасыз ету үшін әрбір азаматтың өз құқықтары мен міндеттерін, сондай-ақ дауыс беру тәртібін білуі маңызды. Осыған байланысты төменде құрылтай сайлауының негізгі кезеңдері туралы қысқаша түсіндірме ұсынылады.
Сайлаудың негізгі күнтізбесі мен кезеңдері:
- 7 тамыз: Әрбір азаматтың өзінің сайлаушылар тізімінде бар-жоғын тексеру мүмкіндігі басталады.
- Дауыс беру учаскесін өзгерту: Егер азаматтар сайлау күні тіркелген жерінде бола алмайтынын алдын ала білсе, тиісті мерзімде өз учаскесін ауыстыруға құқылы.
- 23 тамыз: Негізгі дауыс беру күні – Құрылтай депутаттарын сайлау.
Азаматтарға арналған маңызды қадамдар:
- Тізімді тексеру: Өз аты-жөніңізді сайлаушылар тізімінен уақтылы тексеріп шығыңыз.
- Қазақстан Республикасының азаматтары тиісті сайлау учаскелерінің аумағындағы тұрғылықты жері бойынша дауыс береді. Сайлаушы өзінің болатын жерін ауыстырған кезде дауыс беру күніне он бес күн қалғанда немесе 2026 жылғы 7 тамыздан бастап учаскелiк сайлау комиссиясына өз өтініші бойынша және жеке басын куәландыратын құжатты көрсеткен кезде дауыс беру құқығын беретiн есептен шығару куәлігін ала алады.
Сайлау учаскелерінен тыс жерде дауыс беру:
Денсаулық жағдайына, отбасының сырқат мүшесіне күтім жасау себебіне, сондай-ақ сайлау учаскелерi құрылмаған шалғайдағы және қатынасу қиын аудандарда болуына байланысты дауыс беру күні сайлау учаскесіне келе алмайтын Қазақстан Республикасының азаматтары дауыс беруге арналған үй-жайдан тыс жерде дауыс беруге құқылы. Ол үшін сайлаушы дауыс беру күні (2026 жылғы 23 тамыз) жергілікті уақытпен сағат 12:00-ден кешіктірмей, өзінің тiркелген аумағындағы учаскелік сайлау комиссиясына барып, болатын жері бойынша дауыс беруді ұйымдастыру туралы жазбаша өтініш беруі қажет. Дауыс беру күні учаскелік сайлау комиссиясының мүшесі берілген өтініш негізінде және жеке басын куәландыратын құжатты ұсынғаннан кейін сайлаушыға дауыс беруге арналған бюллетень береді. Дауыс беруге арналған бюллетеньді алу фактісі өтініште сайлаушының қолымен куәландырылады. Учаскелік сайлау комиссиясының бюллетеньді берген мүшесі оған өзінің қолын қояды, сондай-ақ сайлаушының өтінішіне қол қояды. Дауыс беруді өткізу кезінде сайлаушының ерік білдіру құпиясының міндетті сақталуы қамтамасыз етіледі.
